TDNTest🧭 Bài này thuộc chương trình nào?
Mặt Trăng và các pha Mặt Trăng học ở Khoa học tự nhiên lớp 6. Cả bài có nhãn Mở rộng.
Học lại bài trước: Bài 2. Trái Đất chuyển động: ngày đêm, mùa, giờ.
Chủ đề này trong đề Trần Đại Nghĩa Chưa gặp
Bài khảo sát vào lớp 6 Trần Đại Nghĩa chưa hỏi riêng về Mặt Trăng. Đề thi thử hay cho lịch hình Mặt Trăng trong một tháng và hỏi vì sao hình dạng thay đổi.
1Câu chuyện mở đầu
Đêm Rằm Trung thu, trăng tròn vằng vặc. Một tuần sau, Mai chỉ thấy nửa vầng trăng; cuối tháng âm lịch thì không thấy trăng đâu.
Mặt Trăng không hề "khuyết" đi. Ta chỉ thấy phần được Mặt Trời chiếu sáng mà quay về phía Trái Đất.
2Tóm tắt
| Câu hỏi | Trả lời |
|---|---|
| Mặt Trăng là gì? | Vệ tinh tự nhiên của Trái Đất, quay quanh Trái Đất |
| Vì sao thấy Mặt Trăng sáng? | Mặt Trăng không tự phát sáng; nó phản chiếu ánh sáng Mặt Trời |
| Vì sao hình dạng thay đổi? | Mặt Trăng quay quanh Trái Đất, mỗi lúc phần sáng quay về phía ta khác nhau |
| Tuần trăng | Khoảng 29,5 ngày: từ trăng non, lưỡi liềm, bán nguyệt, trăng tròn rồi khuyết dần |
| Vì sao luôn thấy một mặt? | Mặt Trăng tự quay một vòng đúng bằng thời gian quay một vòng quanh Trái Đất |
3Nhật thực và nguyệt thực
Nhật thực
Mặt Trăng ở giữaMặt Trăng nằm giữa Mặt Trời và Trái Đất, che khuất một phần hoặc toàn bộ Mặt Trời. Xảy ra ban ngày, vào ngày trăng non.
Nguyệt thực
Trái Đất ở giữaTrái Đất nằm giữa, bóng Trái Đất che Mặt Trăng. Xảy ra ban đêm, vào đêm trăng tròn.
4Dễ nhầm
Trăng tròn là khi toàn bộ Mặt Trăng được chiếu sáng.
Lúc nào Mặt Trời cũng chiếu sáng một nửa Mặt Trăng. Trăng tròn là khi cả nửa sáng quay về Trái Đất.
Nhật thực là Trái Đất che Mặt Trời.
Nhật thực: Mặt Trăng che Mặt Trời. Nguyệt thực: Trái Đất che Mặt Trăng.
5Mẹo nhớ
"Nhật" là Mặt Trời, "Nguyệt" là Mặt Trăng
Nhật thực: mất Mặt Trời · Nguyệt thực: mất Mặt Trăng
🔬 Thử làm thí nghiệm
Ghi nhật kí Mặt Trăng: mỗi tối trong 2 tuần, vẽ hình Mặt Trăng em thấy và ghi ngày âm lịch. Dự đoán ngày nào trăng tròn, rồi kiểm tra lại với lịch.
6Bài tiếp theo
Em đã học xong 3 bài. Quay lại Toàn cảnh Trái Đất và bầu trời, rồi làm quiz Tổng ôn.
Thử nhanh
Vì sao ta nhìn thấy được Mặt Trăng?
Vì Mặt Trăng phản chiếu ánh sáng Mặt Trời.
Vì sao nhật thực chỉ xảy ra ban ngày?
Vì phải nhìn thấy Mặt Trời mới thấy Mặt Trăng che nó.
Một tuần trăng dài khoảng bao nhiêu ngày?
Khoảng 29,5 ngày.
Thuật ngữ
| Tiếng Việt | Giải nghĩa | English |
|---|---|---|
| Vệ tinh | Thiên thể quay quanh hành tinh | Satellite / moon |
| Pha Mặt Trăng | Hình dạng Mặt Trăng ta nhìn thấy | Phase of the Moon |
| Trăng tròn | Thấy cả mặt sáng | Full moon |
| Nhật thực | Mặt Trăng che Mặt Trời | Solar eclipse |
| Nguyệt thực | Bóng Trái Đất che Mặt Trăng | Lunar eclipse |